Farmatsevtika faoliyatini litsenziyalash va nazorat qilishdagi ishlar sarhisob qilindi

Farmatsevtika sohasida litsenziyalash va davlat nazorati tizimining barqaror ishlashi bozor ishtirokchilari faoliyatida qonuniylikni ta’minlash, aholiga ko‘rsatilayotgan farmatsevtika xizmatlari sifatini saqlash hamda xavf-xatarlarni barvaqt aniqlashda muhim ahamiyat kasb etadi. 2025 yil ushbu yo‘nalishda amalga oshirilgan ishlar ko‘lami va natijalari bilan ajralib turdi.

Yil davomida farmatsevtika faoliyatini litsenziyalash jarayonlarini raqamlashtirishga alohida e’tibor qaratildi. license.gov.uz axborot tizimi orqali jami 8500 dan ortiq ariza ko‘rib chiqildi. Ushbu ko‘rsatkich 2024 yilga nisbatan bir necha barobarga oshib, sohada faoliyat yurituvchi subyektlar soni va faolligi ortib borayotganini ko‘rsatadi.

Arizalar tahlili farmatsevtika xizmatlari tuzilmasida ham muhim o‘zgarishlar kuzatilayotganini namoyon etdi. Dori vositalari ishlab chiqarish faoliyati bo‘yicha kelib tushgan arizalar sonining ortishi mahalliy ishlab chiqarishga bo‘lgan qiziqish kuchayib borayotganidan dalolat beradi. Dori vositalarini ulgurji realizatsiya qilish yo‘nalishidagi barqaror o‘sish esa ta’minot zanjiri faoliyatining saqlanib qolayotganini ko‘rsatadi.

Eng katta o‘sish dori vositalari va tibbiy jihozlarni chakana realizatsiya qilish sohasida qayd etildi. Minglab arizalarning aynan ushbu yo‘nalishga to‘g‘ri kelishi aholiga farmatsevtika xizmatlari ko‘rsatish qamrovi va geografiyasi kengayib borayotganini anglatadi. Shuningdek, dori tayyorlovchi dorixonalar bo‘yicha arizalar sonining keskin oshishi individual tayyorlanadigan dori vositalariga bo‘lgan ehtiyoj saqlanib qolayotganini ko‘rsatadi.

2025 yil 1 dekabr holatiga ko‘ra, respublika bo‘yicha 13 523 ta litsenziat farmatsevtika faoliyatini amalga oshirmoqda. Ular tarkibida chakana dorixonalar ustunlik qilishi aholiga xizmat ko‘rsatish segmenti asosiy yo‘nalish bo‘lib qolayotganini bildirsa, ulgurji va ishlab chiqaruvchi korxonalar ulushi sohada tizimli infratuzilma shakllanib borayotganidan dalolat beradi.

Nazorat tadbirlari doirasida yil davomida xabardor qilish tartibida o‘tkazilgan tekshiruvlar profilaktik yondashuv ustuvor bo‘lganini ko‘rsatdi. Shu bilan birga, litsenziya talablarini qo‘pol ravishda buzgan subyektlarga nisbatan qat’iy choralar ko‘rilgani davlat nazoratining rasmiy emas, balki amaliy natijaga qaratilganini tasdiqlaydi. Sud qarorlari asosida litsenziyalarni bekor qilish, ma’muriy jazolar qo‘llash va ko‘rsatma xatlari yuborish sohada intizomni mustahkamlashga xizmat qildi.

Raqamlashtirish jarayonlarining muhim amaliy bosqichi sifatida “Elektron retsept” tizimini joriy etish alohida ahamiyat kasb etdi. Toshkent shahri va tajriba-sinov hududlarida minglab dorixonalar ushbu tizimga ulangan bo‘lib, bu dori vositalari muomalasida shaffoflikni oshirish, noqonuniy aylanishlarning oldini olish hamda bemorlar uchun xavfsizlikni kuchaytirishga xizmat qilmoqda.